شابلون سازی روتاری

منتشر شده در

آذر 8, 1404

فعال مرداد 8, 1401

در این مطلب درمورد شابلون سازی روتاری اطلاعات لازم را در اختیارتان قرار خواهیم داد؛ لطفا تا پایان مطلب با ما همراه باشید.

همانطور که میدانید پارچه هایی که به لباس تبدیل شده و ما آن ها را به تن کنیم مسیر پر فراز و نشیبی را طی کرده اند تا به شکلی درآیند که می بینیم و از آن ها استفاده می کنیم. پارچه ها طی عملیات مختلفی بافته میشوند و با انواع روش های چاپ به طرح و رنگ های مختلف تولید می شوند، که یکی از این روش های چاپ، چاپ به روش روتاری است.

آشنایی با چاپ روتاری

چاپ روتاری که به عنوان یکی از بهترین روش های چاپ پارچه با کیفیت بالا شناخته میشود به کمک یک غلتک و شابلون های مختلفی که روی آن قرار دارد، انجام میشود. رنگ ها و طرح هایی که با این روش چاپ میشوند بسیار ماندگار هستند زیرا رنگ به عمیق ترین لایه های پارچه نفوذ کرده و در آن جا باقی می ماند.

سرعت انجام چاپ روتاری با وجود نوار متحرک و شابلون ها بسیار بالا می رود، به همین دلیل است که این روش چاپ در مقایسه با سایر روش ها بیشتر به کار گرفته میشود و روی انواع پارچه ها نیز قابل اجراست.

در چاپ روتاری از دو دستگاه چاپ افقی و سیلندری استفاده میشود که عملکرد آن ها مشابه یکدیگر است و تنها از نظر ظاهری تفاوت هایی دارند. در دستگاه افقی شابلون ها به صورت تخت روی یک سطح قرار میگیرند و پارچه از زیر شابلون ها به صورت افقی عبور می کند و طرح مورد نظر روی آن ها چاپ میشود.

در دستگاه سیلندری، یک سیلندر بزرگ در انتهای دستگاه چاپ قرار گرفته که نوار نقاله را توسط جریان برق می چرخاند، این چرخش بلانکت ها را می گرداند تا طرح مورد نظر از شابلون ها روی پارچه اجرا شود و پس از آن به قسمت خشک کن فرستاده میشود.

نحوه قرار گرفتن شابلون ها در دستگاه چاپ روتاری

شابلون ها کنار سکوی چاپ قرار گرفته اند اما ترتیب قرارگیری آن ها براساس رنگ هایی که قرار است به کار برود، متفاوت است.

برای مثال رنگ هایی که سطح کمتری را می پوشانند در ابتدای سکو هستند اما رنگ هایی که بیشتر مورد استفاده قرار میگیرند بعد از آن هستند؛ البته تیره و روشن بودن رنگ نیز میتواند جای شابلون ها را تغییر دهد؛ اگر دو رنگ سطح یکسانی را اشغال کنند باید رنگ روشن تر را جلوتر از رنگ تیره تر قرار داد. رنگ ها را به کمک پمپ با یک لوله از جایگاه رنگ می آیند، وارد لوله دیگری میشوند و سپس از منافذ به صورت یک دست خارج شده و لبه ی تیغه ی رنگ کش وارد منافذ شابلون میشود.

همه چیز درباره شابلون سازی روتاری

ممکن است اصطلاح شابلون سازی روتاری برای بسیاری از افراد ناآشنا باشد، اما نگران نباشید! در این مطلب، به ساده ترین زبان ممکن شما را با این فرآیند مهم در صنعت چاپ پارچه آشنا می کنیم.

شابلون روتاری چیست؟

شابلون روتاری یکی از اجزای کلیدی در چاپ روتاری پارچه است.
شابلون در واقع همان سیلندر فلزی سوراخ دار است که طرح مورد نظر را از طریق منافذ خود روی پارچه منتقل می کند.
در فرآیند شابلون سازی روتاری، این سیلندرها به گونه ای طراحی و ساخته می شوند که بتوانند طرح های متنوعی را با دقت بالا و سرعت زیاد چاپ کنند.

جنس و ساختار شابلون روتاری

شابلون های روتاری از فلز نیکل ساخته می شوند.
علت استفاده از نیکل، مقاومت بالای آن در برابر مواد شیمیایی، فشار مکانیکی و حرارت است.
این شابلون ها به صورت استوانه ای و بدون منفذ اولیه ساخته می شوند و سپس با روش های خاص، منافذ دقیق و یکنواختی روی سطح آن ها ایجاد می گردد.

فرآیند تولید این شابلون ها معمولاً به روش الکتروگالوانی (Electroforming) انجام می شود که دقت بسیار بالایی در ضخامت و اندازه منافذ به همراه دارد.

انواع روش های شابلون سازی روتاری

به طور کلی، شابلون سازی روتاری به سه روش اصلی انجام می شود:

شابلون سازی روتاری لاکی
شابلون سازی روتاری گالوو (Galvano)
شابلون سازی روتاری گراوری (Gravure)

هر یک از این روش ها ویژگی ها و کاربردهای خاص خود را دارند که در ادامه با جزئیات بیشتری توضیح داده می شوند.

۱. شابلون سازی روتاری لاکی

در این روش، سطح شابلون با لاک مخصوصی پوشانده می شود و سپس بخش هایی از آن که باید طرح ایجاد کنند، باز می مانند تا منافذ در آن قسمت ها تشکیل شوند.
هدف از این روش، ایجاد منافذی یکنواخت و هم اندازه در سراسر سطح سیلندر است تا چاپ با کیفیت بالا و یکنواخت انجام شود.

ویژگی های فنی شابلون های لاکی:

عرض شابلون: باید بر اساس عرض ماشین چاپ تنظیم شود و معمولاً کمی بیشتر از عرض پارچه انتخاب می شود تا کل سطح پارچه پوشش داده شود.
محیط شابلون: تعیین کننده ی حداکثر طول ریپیت (Repeat) یا تکرار طرح است و معمولاً بین ۶۴۰ تا ۱۰۱۸۰ میلی متر متغیر است.
نمره مش (Mesh Count): مشخص کننده ی تعداد منافذ در هر اینچ از عرض شابلون است. نمره مش بالاتر به معنای منافذ ریزتر و چاپ دقیق تر است.
فرم منفذ: در شابلون سازی روتاری، شکل منافذ معمولاً به دو صورت استاندارد (Standard) و پنتا (Penta) طراحی می شود که هرکدام بر اساس نوع طرح و جنس پارچه انتخاب می شوند.

۲. شابلون سازی روتاری گالوو (Galvano)

در این روش از فناوری الکتروگالوانی برای ساخت شابلون استفاده می شود.
در این فرآیند، لایه ای از نیکل به صورت الکتروشیمیایی بر روی قالب اصلی ته نشین می شود تا بدنه ی استوانه ای و مقاوم شابلون شکل گیرد.
نتیجه ی این روش، شابلون هایی بسیار دقیق، سبک و مقاوم است که در چاپ های صنعتی با تیراژ بالا استفاده می شوند.

۳. شابلون سازی روتاری گراوری (Gravure)

در روش گراوری، شابلون ها با استفاده از فرآیند حکاکی (Engraving) تولید می شوند.
در این تکنیک، طرح به صورت مستقیم روی سطح فلزی شابلون حک می گردد و سپس منافذ انتقال رنگ ایجاد می شوند.
این نوع شابلون ها برای طرح های بسیار ظریف، چندرنگ و دقیق در چاپ پارچه به کار می روند.

شابلون سازی روتاری قلب تپنده ی چاپ روتاری پارچه است.
دقت در انتخاب نوع شابلون، روش ساخت و مشخصات فنی آن، نقش تعیین کننده ای در کیفیت چاپ نهایی دارد.
با شناخت دقیق این فرآیند و استفاده از مواد اولیه مرغوب، می توان به چاپی باکیفیت، بادوام و یکدست روی انواع پارچه دست یافت.

آماده سازی شابلون روتاری

برای چاپ طرح روی پارچه به روش چاپ روتاری، لازم است شابلون ها (سیلندرهای چاپ) با دقت آماده سازی شوند. در ادامه مراحل آماده سازی شابلون روتاری را به ترتیب توضیح می دهیم:

۱. جداسازی و آماده سازی اولیه شابلون

در ابتدا، شابلون مورد نظر را از میان سایر شابلون ها که داخل یکدیگر قرار گرفته اند جدا کنید.
توجه داشته باشید که شابلون ها بسیار ظریف و آسیب پذیر هستند، بنابراین هنگام بیرون کشیدن، با احتیاط کامل عمل کنید و مراقب لبه های تیز آن ها باشید.

سپس شابلون را روی پایه ی مخصوص (قاعده) قرار دهید و رینگ های فلزی دو طرف آن را محکم ببندید تا در زمان چرخش یا جابجایی، از محل خود خارج نشوند.

۲. گرد کردن شابلون

در این مرحله، شابلون ها با کمک گیره های دوطرفه به شکل استوانه ای کامل در می آیند.
برای تثبیت این حالت، شابلون ها در دمای حدود ۱۶۰ درجه سانتی گراد حرارت داده می شوند تا ساختار آن ها پایدار بماند و برای مراحل بعدی آماده شوند.

۳. چربی زدایی شابلون

چربی زدایی از مهم ترین مراحل در آماده سازی شابلون است.
در این مرحله از محلول چربی زدا مانند SCR35 D Greaser به مدت حدود ۱۰ دقیقه استفاده می شود تا هرگونه آلودگی، چربی یا اثر انگشت از سطح شابلون پاک شود.

نکته ایمنی:
در هنگام کار با مواد چربی زدا حتماً از دستکش و عینک ایمنی استفاده کنید؛ این مواد برای پوست و چشم انسان خطرناک هستند.

چربی زدایی را می توان به دو روش انجام داد:

روش دستی: با استفاده از اسفنج آغشته به محلول چربی زدا سطح شابلون تمیز و سپس با آب سرد شستشو داده می شود.
روش مکانیکی: شابلون روی غلتک قرار گرفته و هم زمان با چرخش، با اسفنج یا نازل آغشته به محلول تمیز می شود.

پس از چربی زدایی، برای خنثی کردن باقیمانده ی اسید، از محلول حاوی ۲۰٪ سود (NaOH) استفاده شده و سپس شابلون مجدداً با آب شسته و کاملاً خشک می شود.

۴. پوشش با لاک حساس به نور

در این مرحله، سطح داخلی و خارجی شابلون با لاک حساس به نور پوشانده می شود.
این لاک ترکیبی از رزین مصنوعی (امولسیون) و حساس کننده هایی مانند نمک دی کرومات است.
پوشش دهی شابلون می تواند به صورت دستی یا ماشینی انجام گیرد، بسته به نوع دستگاه و کیفیت مورد نظر.

۵. خشک کردن شابلون

پس از لاک زنی، شابلون ها باید در دمای ۱۰۰ تا ۱۲۰ درجه سانتی گراد خشک شوند.
در این مرحله، باید دقت کرد که:

شابلون ها به یکدیگر نچسبند،
تا زمان خشک شدن کامل در معرض رطوبت و گرمای اضافی قرار نگیرند.

۶. نوردهی (اکسپوز کردن شابلون)

در مرحله نوردهی، شابلون های خشک شده روی دستگاه نوردهی قرار می گیرند که از غلتک با پوشش لاستیکی و هوای فشرده تشکیل شده است.
با تنظیم فشار و جای گذاری صحیح، طرح مورد نظر از روی فیلم طرح به سطح شابلون منتقل می شود.

در این مرحله باید مرکز طرح روی فیلم و شابلون کاملاً منطبق باشند تا هیچ گونه انحراف یا دوبینی در طرح چاپ شده ایجاد نشود.
نوردهی می تواند بسته به نوع طرح در یک یا چند مرحله انجام شود.

۷. ظهور طرح

در مرحله ظهور، بخش هایی از شابلون که نور ندیده اند (محل عبور خمیر چاپ) با آب و اسفنج یا ماشین ظهور شسته می شوند.
ماشین ظهور معمولاً دارای دوش آب، غلتک مویی و غلتک نگهدارنده است تا منافذ مسدود باز شوند و طرح به صورت دقیق شکل گیرد.

پس از این مرحله، شابلون ها با نور کنترل بررسی می شوند و در صورت وجود منافذ بسته، با پیستول آب یا سوزن مخصوص باز می گردند.

۸. خشک کردن نهایی

پس از اتمام مرحله ظهور، شابلون ها باید کاملاً خشک شوند تا برای پخت نهایی آماده باشند.

۹. پخت یا سخت کردن شابلون

آخرین مرحله در شابلون سازی روتاری، پخت (Hardening) یا سخت کردن لاک است.
در این مرحله با استفاده از حرارت یا مواد شیمیایی، پیوند بین مولکول های لاک تقویت می شود تا سطح شابلون در برابر سایش و مواد شیمیایی چاپ مقاوم تر گردد.

نتیجه گیری

فرآیند آماده سازی شابلون روتاری ترکیبی از دقت فنی و رعایت اصول بهداشتی است. کیفیت نهایی چاپ پارچه تا حد زیادی به کیفیت اجرای این مراحل وابسته است. رعایت جزئیات در هر گام از شابلون سازی، تضمین کننده ی چاپ دقیق، تمیز و بادوام بر روی پارچه خواهد بود.

در این مطلب سعی کردیم همه ی اطلاعات لازم درمورد شابلون سازی روتاری را در اختیارتان قرار دهیم، امیدواریم خواندن آن برای شما مفید بوده باشد.

در پایان لازم میدانیم یکی از بهترین مجموعه ها در زمینه چاپ پارچه را به شما معرفی کنیم؛

شرکت آرام تکمیل با نام تجاری یونیتکس با بهره گیری از کادری مجرب و با استفاده از ماشین آلات و دستگاه های بسیار پیشرفته رنگرزی و تکمیل اروپایی در زمینه ی منسوجات و خدمات نساجی شهرت جهانی دارند، این شرکت فرآیندهایی از قبیل بافت، رنگرزی و تکمیل طیف وسیعی از منسوجات از جمله تاری پودی و کشباف را به صورت تخصصی انجام می دهند؛ مجموعه ی آرام تکمیل همواره پیشرو در کیفیت و جلب رضایت مشتریان با تولیدات متنوع با قیمت بسیار مناسب و ابداعات گوناگون بوده است.

سوالات متداول شابلون سازی روتاری

چاپ روتاری چیست؟

چاپ روتاری که به عنوان یکی از بهترین روش های چاپ پارچه با کیفیت بالا شناخته میشود به کمک یک غلتک و شابلون های مختلفی که روی آن قرار دارد، انجام میشود.

رنگ ها و طرح هایی که با این روش چاپ میشوند بسیار ماندگار هستند زیرا رنگ به عمیق ترین لایه های پارچه نفوذ کرده و در آن جا باقی می ماند.